Baak (gem. Bronckhorst)

Algemeen

Baak is een klein en landelijk dorp in de gemeente Bronckhorst, gelegen in de Gelderse Achterhoek tussen Zutphen, Wichmond en Steenderen. Het dorp ligt aan de Baakse Beek en wordt omringd door weilanden, oude boerderijen, kastelen en historische landwegen. Baak staat bekend om Huis Baak, de neogotische Sint‑Martinuskerk en de middeleeuwse kapelruïne. Het dorp telt ongeveer 1000 inwoners.

Geschiedenis

Baak ontstond vermoedelijk rond de twaalfde eeuw als kleine nederzetting langs de Baakse Beek, hoewel archeologische vondsten aantonen dat het gebied al eerder werd bewoond. In de middeleeuwen ontwikkelde Baak zich binnen het hofstelsel van Gelre en Utrecht. Het dorp lag in een strategisch gebied nabij de IJssel en kreeg te maken met regionale conflicten zoals de strijd tussen de Bronckhorsten en Heeckerens. In de veertiende eeuw werd een nieuwe Sint‑Nicolaaskapel gebouwd nadat een eerdere kapel was verwoest. Rond Huis Baak ontstond een adellijk landschap van landgoederen, boerderijen en lanen. In de negentiende eeuw kreeg Baak zijn markante neogotische Sint‑Martinuskerk, ontworpen door Alfred Tepe.

Foto's

Bekijk hieronder de foto’s.

Weetjes

Baak ligt in de Achterhoek, een regio die bekendstaat om kastelen, coulisselandschappen en historische boerderijen.
De naam “Baak” verwijst waarschijnlijk naar het Germaanse woord voor beek, een verwijzing naar de Baakse Beek.
Huis Baak begon als middeleeuwse burcht en groeide later uit tot een statig landhuis.
Het huidige Huis Baak bevat nog resten van oudere middeleeuwse muren die in latere verbouwingen zijn verwerkt.
De neogotische Sint-Martinuskerk uit 1890 is opvallend groot voor een dorp van deze omvang.
De kerk werd ontworpen door architect Alfred Tepe, een belangrijke vertegenwoordiger van de Nederlandse neogotiek.
Achter de Sint‑Martinuskerk staat nog een oudere schuurkerk die tegenwoordig als cultureel centrum dient.
De ruïne van de Sint‑Nicolaaskapel is een van de oudste zichtbare bouwwerken van Baak en dateert uit de middeleeuwen.
De kapeltoren had muren van ruim een meter dik en kon tijdens oorlogen als verdedigingswerk dienen.
Baak lag vroeger in een gebied dat regelmatig overstroomde door de IJssel, waardoor hoger gelegen plekken van groot belang waren.

Veiligheid

Baak geldt als een zeer rustig en veilig dorp met een sterk gemeenschapsgevoel en relatief weinig criminaliteit. De sociale controle is groot en overlast komt beperkt voor. Zoals in veel kleine dorpen in de Achterhoek draait het dagelijks leven vooral om verenigingen, landbouw, lokaal contact en rustige woonstraten. Ernstige criminaliteit komt weinig voor; incidenten bestaan meestal uit verkeersproblemen, kleine vernielingen of incidentele diefstal. Door het landelijke karakter zijn de wegen ’s avonds donker en relatief stil, waardoor voorzichtigheid in het verkeer belangrijk blijft, vooral voor fietsers en wandelaars.

Bronnen